A tomada de posesión da nova Xunta de Galiza aparecida tras o 1 de Marzo de 2009 marca umha virada evidente e notoria no tratamento da língua por esta institución autonómica. Da promoción tímida, dependente da vontade de cada socio da lexislatura anterior pasamos ao ataque frontal que caracteriza este goveno do PP.

Este goberno usa os discursos de sempre remozados co verniz neoliberal do laissez faire combinados cos ataques habituais, e nas suas accións acelera como nunca na vía da extinción do nosso idioma: no discurso segue estigmatizando os defensores conscientes do galego como “radicais”, separandonos do común do pobo e apropiandose do suposto sentir popular. Na acción a estratexia pasou de adormecer o galego até a morte do goberno Fraga, con leis minúsculas nunca usadas; a desmontar un por un calquer avanzo anterior, pequeno ou grande: galescolas, Lei de Función Pública, aulas de inmersión experimental, Decreto do galego 124/2007… Todas estas accións teñen dous eixos: in-utilizar, facer o galego innecesario para viver na Galiza, tratado como residuo que molesta a certos sectores sociais ben poderosos; e inviabilizar, impedir a extensión do galego a base de atacar a sua aprendizaxe nas crianzas para acabar co seu futuro.

A resposta popular a estes ataques está a ser grande. Vivimos a maior vaga mobilizadora em defesa da lingua da nosa historia. Sucesivas manifestacións nacionais multitudinarias encheron as ruas de Compostela e o Obradoiro este ano. Sendo necesario e mesmo imprescindíbel, non resulta suficiente: o desprezo a estas mostras de vontade popular son algo crecente nesta devaluada democracia, especialmente entre a dereita española de Feijoó.

Ainda así, constantamos que a presión popular influe no discurso e na accións do goberno da Xunta. Belixerancia discursiva menor, e nas variacións do texto do decreto, com maquillaxes para aliviar esa presión, así como a forma de aprobalo: retirando partes do decreto (o que atinxe ao inglés) para incorporalo a través de regulamentos.
Así pois, no ensino precisamos no futuro imediato emprender accións para pararmos no posíbel este decreto, dificultar a sua posta em prática e aproveitar as minúsculas oportunidades que fiquen abertas. Este labor corresponde a todos os axentes no ensino: pais conscientes que opten polo galego e denuncien a incapacidade de escolarizar os fillos na sua lingua; profesorado que, na liña dos subscrito por centos de profesores da CIG, estexan dispostos a seguir impartindo as aulas en galego, traballadores de normalización dos centros, e evidentemente alunado organizado, consciente dos seus direitos.
Achamonos numha a actual fase de substitución lingüistica onde esta ten avanzado muito, precisamos visibilizar o conflito en todas as frentes: reclamar os nosos direitos no traballo, nas relacións comerciais, nos meios de comunicación: xornais, cinemas ou televisións. Precisamos unidade de acción nos mínimos (revogación do decreto do ensino, igualdade legal efectiva entre os idiomas oficiais, por exemplo) e proclamar e extender a nosa alternativa: monolingüismo social que faga do galego o idioma de uso normal em todos os ámbitos da sociedade, para além das línguas que individualmente coñezamos ou usemos. Precisamos tamén traballar en conxunto com todos os sectores sociais pro-galego alén da norma usada, potenciando os ámbitos comuns galego-portugueses: a recepción dos canais portugueses de TV é unha boa mostra das possibilidades.

Sabemos, finalmente, que a batalla da conservación e extensión do noso idioma só será gaña definitivamente nun cenario político moi distinto do actual, nunha Galiza soberana e independente; e que a actual autonomía só pode conducir á extinción, mais cedo que tarde, do noso idioma. Sabemos que ambas loitas están unidas, avancemos pois: en galego, soberanía!